DOSTLAR BENİ HATIRLASIN: EDEBİYAT TURİZMİ BAĞLAMINDA ÂŞIK VEYSEL MÜZESİ

Samet Çevik; Özlem Aydoğdu Atasoy

DOSTLAR BENİ HATIRLASIN: EDEBİYAT TURİZMİ BAĞLAMINDA ÂŞIK VEYSEL MÜZESİ

Öz

Bu çalışmanın amacı, Türkiye’deki edebiyat turizmi mekânlarından biri olan Âşık Veysel Müzesini edebiyat turizmi unsurları açısından kavramsal olarak değerlendirmektir. Sivas’ın Şarkışla ilçesinin Sivrialan köyünde bulunan ve Âşık Veysel’in hayatının son birkaç yılını geçirerek vefat ettiği ev, 1982 yılından beri müze olarak hizmet vermektedir. Çalışmada müze, edebiyat turizmi açısından önemli olan ve edebiyat turistlerinin deneyimlerinin kalitesini etkileyen otantiklik, yorumlama araçları, sergileme kararları, nostalji, bilgi sağlama gibi çeşitli unsurlar açısından analiz edilmiştir. Bu kavramsal çalışmadan elde edilen bulgulara göre müzedeki tüm eşyalar, belgeler ve sergilenen diğer nesneler Âşık Veysel’in hayatını yansıtmakta olup Âşık Veysel’in hayatına, eserlerine ve edebi mirasına dair bilgiler, yazılı açıklamalar ve çeşitli multimedya araçları ile ziyaretçilere aktarılmaktadır. Objelerin düzeni, sergileme yöntemleri ve görsel öğeler ziyaretçilerin deneyimlerini etkileyebilecek şekilde tasarlanmış ve ziyaretçilerin duygusal bir bağ kurmasına imkân tanıyacak nostaljik bir atmosfer oluşturulmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Alptekin, A. B. (2011). Âşık Veysel: Türküz Türkü Çağırırız (3. Basım). Ankara: Akçağ Yayınları.
Arcos-Pumarola, J. ve Osácar Marzal, E. (2022). Literary Tourism Products. D. Buhalis (Ed.) içinde, Encyclopedia of Tourism Management and Marketing, (s.80-83). Gloucester: Edward Elgar Publishing.
Artun, E. (2009). Türk Dünyası Âşıklık Geleneğinin Geleceğe Taşınması. XVII. Uluslararası KIBATEK Edebiyat Şöleni (Balkanlar Türk Edebiyatı ve Kültürü), 13-18 Ağustos 2009. Prizren: KIBATEK.
Artun, E. (2011). Günümüzde Yaşayan Âşıklık Geleneği Üzerine Düşünceler. Prof. Dr. Mine Mengi Adına Türkoloji Sempozyumu, 20-22 Ekim 2011. Adana: Çukurova Üniversitesi.
Aslanoğlu, İ. (1964). Âşık Veysel. Sivas: Milli Eğitim Müdürlüğü Halk Eğitim Yayınları.
Bahşi, B. (1997). Türk Halk Müziğinde Âşık Veysel’in Yeri ve Önemi [Basılmamış Yüksek Lisans Tezi]. İstanbul Teknik Üniversitesi.
Bakiler, Y. B. (2023). Âşık Veysel. Neşide Dergisi, 7(7), 51-52.
Bakiler, Y. B. (2022). Âşık Veysel (2. Basım). İstanbul: Yakın Plan Yayınları.

Baleiro, R. ve Quinteiro, S. (2018). Key Concepts in Literature and Tourism Studies. Lizbon: Universidade de Lisboa.
Baleiro, R., Viegas, M. ve Faria, D. (2022). Contributes to the Profile of the Brazilian Literary Tourist: Experience and Motivation. Anais Brasileiros de Estudos Turísticos, 12(1), 1–14.
Bars, M. E. (2020). Âşık Kimdir? Uluslararası Halkbilimi Araştırmaları Dergisi, 3(4), 168-193.
Brown, L. (2016a). Treading in the Footsteps of Literary Heroes: An Autoethnography. European Journal of Tourism, Hospitality and Recreation, 7(2), 135-145.
Brown, L. (2016b). Tourism and Pilgrimage: Paying Homage to Literary Heroes. International Journal of Tourism Research, 18, 167-175.
Butler, R. (1986). Literature as an Influence in Shaping the Image of Tourist Destinations. J. S. Marsh (Ed.) içinde, Canadian Studies of Parks, Recreation and Tourism in Foreign Lands, (s. 111- 132). Peterborough: Trent University.
Butler, R. (2000). Literary Tourism. J. Jafari (Ed.) içinde, Encyclopedia of Tourism (s. 360). Routledge.
Çevik, S. (2022). Authenticity in Literary Tourism Places: The Case of Asiyan Museum. R. Baleiro ve R.
Pereira (Ed.) içinde, Global Perspectives on Literary Tourism and Film-Induced Tourism (s. 17-36). IGI Global.
Çevik, S. (2021). Türkiye’deki Edebi Mekânların “Modern Müzecilik” Bağlamında Değerlendirilmesi. Folklor/Edebiyat, 27(105), 135-149.
Çevik, S. (2019). Zamanı Durduran Mekânlar: Etno-Edebi Müzeler. S. Karacan (Ed.) içinde, Turizm Okumaları III (s. 83-100). Kocaeli: Umuttepe Yayınları.
Duranoğlu, H. M. (2009). Küçük Dünyam: Âşık Veysel Belgeseli 1. Bölüm [Video]. Youtube. https://www.youtube.com/watch?v=A_jdn93zWpA&list=PLsqfeLkfJhK1_3XAcERD3GxAv5sMRaSMl&index=5&t=163s
Fawcett, C. ve Cormack, P. (2001). Guarding Authenticity at Literary Tourism Sites. Annals of Tourism Research, 28(3), 686-704.
Gentile, R. ve Brown, L. (2015). A Life as a Work of Art: Literary Tourists’ Motivations and Experiences at Il Vittoriale Degli Italiani. European Journal of Tourism, Hospitality and Recreation, 6(2), 25-47.
Habertürk TV (2019, 4 Haziran). Başrol Âşık Veysel [Video]. Youtube. https://www.youtube.com/watch?v=vREt5qviqqQ&t=347s
Herbert, D. T. (1996). Artistic and Literary Places in France as Tourist Attractions. Tourism Management, 17(2), 75-85.
Herbert, D. (2001). Literary Places, Tourism and the Heritage Experience. Annals of Tourism Research, 28(2), 312-333.
Hoppen, A., Brown, L. ve Fyall, A. (2014). Literary Tourism: Opportunities and Challenges for the Marketing and Branding of Destinations? Journal of Destination Marketing & Management, 3, 37-47.
Janiskee, R. L. (1996). Historic Houses and Special Events. Annals of Tourism Research, 23(2), 398–414.
Kaya, D. (2011). Âşık Veysel (2. Basım). Ankara: Akçağ Yayınları.
Köse, G. (2018). Sivas Folkloru Dergisi Kapsamında Yerel Türk Halkbilimi Dergiciliği ve Araştırmacılığı Geleneği [Basılmamış Yüksek Lisans Tezi]. Hacettepe Üniversitesi.
MacLeod, N. (2021). ‘A Faint Whiff of Cigar’: The Literary Tourist’s Experience of Visiting Writers’ Homes. Current Issues in Tourism, 24(9), 1211–1226.
Menezes, J. (2022). Literary Tourism and Cultural Identity. S. Quinteiro ve M. J. Marques (Ed.) içinde, Working Definitions in Literature and Tourism: A Research Guide (s. 81-82). Lit&Tour. muze.gov.tr (t.y.). Âşık Veysel Müzesi. 01 Haziran 2023 tarihinde https://muze.gov.tr/muze-detay?SectionId=SAV01&DistId=MRK adresinden alındı.
NTV (2019, 19 Mart). Âşık Veysel Müzesi’ndeki ‘karanlık oda’. https://www.ntv.com.tr/sanat/asik-veysel-muzesindeki-karanlik-oda,O_uuhmynrkOAO1v5z66Vpw
Oğuzcan, Ü. Y. (1970). Dostlar Beni Hatırlasın: Âşık Veysel Şatıroğlu. İstanbul: Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları.
Orr, A. (2018). Plotting Jane Austen: Heritage Sites as Fictional Worlds in the Literary Tourist’s Imagination. International Journal of Heritage Studies, 24(3), 243–255.
Öz, G. (2013). Alevilik – Bektaşilik Bağlamında Âşık Veysel (2.Basım). Ankara: Barış Kitap.
Öz, G. (1994). Bütün Yönleriyle Âşık Veysel: Yaşamı-Sanatı-Şiirleri. Ankara: Ayyıldız Yayıncılık.
Özen, K. (2009). Selam Olsun Kucak Kucak Âşık Veysel: Hayatı ve Şiirleri (2. Basım). Sivas: Duvar Yayınları.
Özer, Ş. ve Topal, M. (2021). Âşıklık Geleneği ve Geleneğin Çerağlarından Amasyalı Âşık Özlemî. Motif Akademi Halkbilimi Dergisi, 14(34), 652-665.
Öztürk, A. (2017). Türkiye’deki Müzik Müzeleri ve Eğitsel İşlevleri. Eğitim Bilim Toplum Dergisi, 15(58), 116-129.
Quinteiro, S. (2022). Literary Tourism and Writers’ Houses. D. Buhalis (Ed.) içinde, Encyclopedia of Tourism Management and Marketing (s. 73-75). Edward Elgar Publishing.
Robinson, M. (2002). Reading Between the Lines: Literature and the Creation of Touristic Spaces. Current Writing: Text and Reception in Southern Africa, 14(1), 1-28.
Robinson, M. ve Andersen, H. C. (2002). Literature and Tourism. New York: Continuum
Smith, K. A. (2003). Literary Enthusiasts as Visitors and Volunteers. International Journal of Tourism Research, 5, 83-95.
Star Gazetesi (2012, 7 Aralık). Yenilenen Âşık Veysel Müzesi açıldı. https://www.star.com.tr/kultur-sanat/yenilenen-asik-veysel-muzesi-acildi-haber-710188/ Stiebel, L. (2004). Hitting the Hot Spots: Literary Tourism as a Research Field with Particular Reference to KwaZulu-Natal South Africa. Critical Arts: South-North Cultural and Media Studies, 18(2), 31-44.
Squire, S. J. (1996). Literary Tourism and Sustainable Tourism: Promoting ‘Anne of Green Gables’ in Prince
Edward Island. Journal of Sustainable Tourism, 4(3), 119-134. T.C. Kültür ve Turizm Bakanlığı (t.y.). Âşık Veysel Şatıroğlu (1894-1973). 06 Mayıs 2023 tarihinde https://aregem.ktb.gov.tr/TR-12798/asik-veysel-satiroglu-18941973.html adresinden alındı.
Tilden, F. (1977). Interpreting Our Heritage (3. Basım). Chapel Hill: The University of North Carolina Press.
Türkiye Kültür Portalı (t.y.). Âşıklık Geleneği. 07 Eylül 2023 tarihinde https://www.kulturportali.gov.tr/portal/asiklikgelenegi adresinden alındı.
UNESCO (1994). Nara Document on Authenticity. 16 Mayıs 2023 tarihinde https://whc.unesco.org/archive/nara94.htm adresinden alındı.
Wang, N. (1999). Rethinking Authenticity in Tourism Experience. Annals of Tourism Research, 26(2), 349–370.
Yakıcı, A. (2012). Geleneksel Şiirden Türküye Dönüşümün Yaratıcı ve Aktarıcısı Olarak Âşık Veysel’in Kültürel Mirasa Katkısı. Milli Folklor Dergisi, 24(93), 101-111.
Yardımcı, M. (2013). Başlangıcından Günümüze Türk Halk Şiiri (8. Basım). İzmir: Kanyılmaz Matbaacılık
Yıldırım, C. (2018). Âşık Veysel. Ankara: Gece Kitaplığı.
Yıldız, A. (2018). Âşık Veysel. İstanbul: Ketebe Yayınları.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Edebiyat Sosyolojisi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Samet Çevik ^*
0000-0003-0859-6673
Türkiye

Özlem Aydoğdu Atasoy
0000-0001-7028-6866
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Kasım 2023

Gönderilme Tarihi

14 Haziran 2023

Kabul Tarihi

14 Eylül 2023

Yayımlandığı Sayı

Yıl 1970 Cilt: 47

IZ

https://izlik.org/JA68EU67FY

Kaynak Göster

RIS / Bibtex

APA

Çevik, S., & Aydoğdu Atasoy, Ö. (2023). DOSTLAR BENİ HATIRLASIN: EDEBİYAT TURİZMİ BAĞLAMINDA ÂŞIK VEYSEL MÜZESİ. Cumhuriyet Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 47, 1-12. https://izlik.org/JA68EU67FY