Araştırma Makalesi

Maclntyre’nın Liberalizm Eleştirisi: Etik Politik Bir Tartışma

Cilt: 50 Sayı: 2 22 Haziran 2026
PDF İndir
TR EN

Maclntyre’nın Liberalizm Eleştirisi: Etik Politik Bir Tartışma

Öz

Maclntyre felsefesi genel olarak modernizm, özel olarak ise aydınlanma ve liberalizm eleştirisinde somut bir içeriğe bürünür. Toplumsal parçalanma ve ahlaki aşınma formüle edilen eleştirinin odak noktalarını oluşturmaktadır. Düşünürün modernleşme eleştirisi sosyolojik ve kültürel, modern öncesi dönemlere yönelik savunusu ise felsefidir. Aristotales felsefesi modern dünyadaki yabancılaşma sorunuyla karşılaştırılır. Oysa antik dünyadaki toplumsal örgütlenme biçimi modern alternatifle mukayese edilmeli veya antik düşünürlere karşı modern düşünürlerin tavrı sorunsallaştırılmalıydı. Makale içinde ayrıntılı bir şekilde irdelendiği üzere gelenek, pratik ve öyküsel yaşam Maclntyre’nın erdem etiği söyleminin başlıca kavramlarına karşılık gelmektedir. Düşünür gelenekçi bir rasyonalizmi temellendirmeye çalışır. Epistemolojik bir başlangıç noktası gibi formüle edilen gelenek pek açıdan paradigma kavramına benzemektedir. Modernizm eleştirisinde sırasıyla duygucu yönelim, aydınlanma ve liberalizm başlıca ağırlık noktalarına karşılık gelir. Maclntyre’nın modernizme yönelttiği eleştirilerin sınırları onun felsefesini sonuçları itibariyle tartışmalı kılar. Çünkü düşünür liberal-kapitalist düzeni kesin bir dille olumsuzlar. Ama modern dünyanın ekonomi politik altyapısının tasfiyesini içerecek ölçüde radikalleştirmez düşüncesini. Son olarak, Maclntyre düşüncesinde cumhuriyetçi-komüniteryan bir yönelim olduğu yaygın şekilde kabul edilir. Ancak bahsi geçen politik kodların düşünürün temel tezleri üzerindeki etkisi sınırlıdır. Çünkü o, toplumun bireyin otonom varlığına müdahalesi konusunda ciddi rezervlere sahiptir. Dahası cumhuriyetçi paradigmaya uygun bir şekilde katılım, müzakere ve ortak iyi arasında kurulan bağlara önem verir Maclntyre. Ancak bu vurgu liberal demokrasinin cumhuriyetçi restorasyonunu içeren politik bir ajandayla sonuçlanmaz.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Badhwar, N. (1996). Moral, agency, commitment, and impartiality. Social Philosophy & Policy. 13 (1), 1-26.
  2. Beadle, R. And Moore, G. (2011). MacIntyre, neo-Aristotelianism and organization theory. Research in the Sociology of Organizations, 32, 85-121.
  3. Beiner, R. (2000). Community versus citizenship: MacIntyre’s revolt against the modern state. Critical Review: A Journal of Politics and Society, 14(1), 459-479.
  4. Düşgün, K. C. (2018). MacIntyre felsefesinde aydınlanma projesinin ahlak üzerindeki etkisi. Dört Öge, 13, 137-152. http://www.nobelyayin.com/dortoge.
  5. Horton, J. and Mendus, S. (1994). After MacIntyre: Critical Perspectives on the Work of Alasdair MacIntyre. Notre Dame University Press.
  6. Hutchins, R. M. (1982). The Great Books Of The Western World. Aristoteles. Nicomachean Ethics. Vol.9. Chicago University Press.
  7. Hünler, S. Z. (1997). İki Adalet Arasında. Vadi Yayınları.
  8. Johnson, P. (1994). Reclaiming the Aristotelian Ruler. After MacIntyre. Horton, J. ve Mendus, S. (Eds). IUniversity of Notre Dame Press.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Çağdaş Felsefe

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

22 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

24 Şubat 2026

Kabul Tarihi

26 Mart 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 50 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Öztürk, A. (2026). Maclntyre’nın Liberalizm Eleştirisi: Etik Politik Bir Tartışma. Cumhuriyet Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 50(2), 25-32. https://izlik.org/JA52SW96UK
AMA
1.Öztürk A. Maclntyre’nın Liberalizm Eleştirisi: Etik Politik Bir Tartışma. CUJOSS. 2026;50(2):25-32. https://izlik.org/JA52SW96UK
Chicago
Öztürk, Armağan. 2026. “Maclntyre’nın Liberalizm Eleştirisi: Etik Politik Bir Tartışma”. Cumhuriyet Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi 50 (2): 25-32. https://izlik.org/JA52SW96UK.
EndNote
Öztürk A (01 Haziran 2026) Maclntyre’nın Liberalizm Eleştirisi: Etik Politik Bir Tartışma. Cumhuriyet Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi 50 2 25–32.
IEEE
[1]A. Öztürk, “Maclntyre’nın Liberalizm Eleştirisi: Etik Politik Bir Tartışma”, CUJOSS, c. 50, sy 2, ss. 25–32, Haz. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA52SW96UK
ISNAD
Öztürk, Armağan. “Maclntyre’nın Liberalizm Eleştirisi: Etik Politik Bir Tartışma”. Cumhuriyet Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi 50/2 (01 Haziran 2026): 25-32. https://izlik.org/JA52SW96UK.
JAMA
1.Öztürk A. Maclntyre’nın Liberalizm Eleştirisi: Etik Politik Bir Tartışma. CUJOSS. 2026;50:25–32.
MLA
Öztürk, Armağan. “Maclntyre’nın Liberalizm Eleştirisi: Etik Politik Bir Tartışma”. Cumhuriyet Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, c. 50, sy 2, Haziran 2026, ss. 25-32, https://izlik.org/JA52SW96UK.
Vancouver
1.Armağan Öztürk. Maclntyre’nın Liberalizm Eleştirisi: Etik Politik Bir Tartışma. CUJOSS [Internet]. 01 Haziran 2026;50(2):25-32. Erişim adresi: https://izlik.org/JA52SW96UK